Human Papillomavirus หรือ HPV เป็นไวรัสที่หลายคนคุ้นเคยในฐานะสาเหตุของมะเร็งปากมดลูก แต่ในความเป็นจริง HPV ไม่ได้จำกัดอยู่แค่บริเวณอวัยวะเพศเท่านั้น ไวรัสชนิดนี้ยังสามารถติดเชื้อในช่องปากและลำคอได้ และในบางกรณีสามารถนำไปสู่ “มะเร็งคอ” หรือที่เรียกว่า Oropharyngeal Cancer ได้
ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา อัตราการเกิดมะเร็งคอที่เกี่ยวข้องกับ HPV เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยเฉพาะในกลุ่มวัยทำงานและผู้ชาย ซึ่งสวนทางกับความเข้าใจเดิมที่มักเชื่อว่า HPV เป็นเรื่องของผู้หญิงเท่านั้น ปัจจัยสำคัญที่ทำให้เชื้อแพร่กระจายคือพฤติกรรมทางเพศ เช่น oral sex ที่อาจทำให้เชื้อเข้าสู่เยื่อบุในช่องปากและลำคอได้โดยตรง
ความน่ากังวลคือ การติดเชื้อ HPV ในลำคอมักไม่แสดงอาการในระยะแรก ทำให้หลายคนไม่รู้ตัวจนกระทั่งโรคลุกลามไปสู่ระยะที่รุนแรงแล้ว นอกจากนี้ ยังมีความเข้าใจผิดเกี่ยวกับวิธีป้องกัน เช่น การใช้ถุงยางอนามัยที่อาจลดความเสี่ยงได้เพียงบางส่วนเท่านั้น
🔥HPV คืออะไร และติดต่อได้อย่างไร
HPV (Human Papillomavirus) เป็นกลุ่มไวรัสมากกว่า 200 สายพันธุ์ โดยแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มหลัก ได้แก่
- Low-risk HPV → ทำให้เกิดหูด เช่น หูดหงอนไก่
- High-risk HPV → เกี่ยวข้องกับมะเร็ง เช่น HPV-16, HPV-18
HPV สามารถติดต่อได้ผ่าน:
- การมีเพศสัมพันธ์ (ช่องคลอด / ทวารหนัก / oral sex)
- การสัมผัสผิวหนังกับผิวหนังบริเวณที่ติดเชื้อ
- การใช้ของร่วมกันในบางกรณี (พบได้น้อย)
👉 HPV ในช่องปากและลำคอ มักเกิดจากการทำ oral sex กับผู้ที่มีเชื้อ HPV ที่อวัยวะเพศ

🔥HPV ทำให้เป็นมะเร็งคอได้จริงไหม?
คำตอบคือ: “จริง”
HPV โดยเฉพาะสายพันธุ์ HPV-16 เป็นสาเหตุหลักของมะเร็งคอหอยส่วนต้น (Oropharyngeal cancer) ซึ่งรวมถึง:
- โคนลิ้น
- ต่อมทอนซิล
- ผนังคอด้านหลัง
👉 กลไกการเกิดมะเร็ง
- เชื้อ HPV เข้าสู่เยื่อบุในลำคอ
- เชื้อแทรก DNA เข้าไปในเซลล์
- โปรตีนไวรัส (E6, E7) ไปยับยั้ง tumor suppressor genes เช่น p53
- เซลล์แบ่งตัวผิดปกติ
- พัฒนาเป็นมะเร็งในระยะยาว

👉 ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดมะเร็งคอจาก HPV
แม้การติดเชื้อ HPV จะพบได้บ่อย แต่ไม่ใช่ทุกคนจะกลายเป็นมะเร็ง โดยปัจจัยเสี่ยงสำคัญ ได้แก่
- มีคู่นอนหลายคน
- มี oral sex โดยไม่ป้องกัน
- สูบบุหรี่
- ดื่มแอลกอฮอล์
- ภูมิคุ้มกันต่ำ
- เพศชาย (พบมากกว่าผู้หญิง)
👉 อาการของมะเร็งคอจาก HPV
ในระยะแรก มัก “ไม่มีอาการ”
เมื่อเริ่มมีอาการ อาจพบ:
- เจ็บคอเรื้อรัง
- กลืนลำบาก
- เสียงเปลี่ยน
- มีก้อนที่คอ
- น้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ
- ปวดหูข้างเดียว
สัญญาณสำคัญ: มีก้อนที่คอแต่ไม่เจ็บ
👉 HPV ในช่องปาก vs เริมในปาก ต่างกันอย่างไร?
| ลักษณะ | HPV | เริม (HSV) |
|---|---|---|
| อาการ | มักไม่มี | แผลเจ็บชัดเจน |
| ระยะเวลา | เรื้อรัง | เป็นๆหายๆ |
| ความเสี่ยงมะเร็ง | มี | ไม่มี |
| ลักษณะแผล | ก้อน / เนื้อผิดปกติ | ตุ่มน้ำแตก |
🧬การตรวจ HPV ในลำคอ
ปัจจุบันยังไม่มี screening routine แบบ Pap smear สำหรับลำคอ แต่สามารถตรวจได้เมื่อมีความเสี่ยง:
- ตรวจร่างกายโดยแพทย์
- ส่องกล้อง
- ตัดชิ้นเนื้อ (biopsy)
- ตรวจ HPV DNA
🧬มะเร็งคอจาก HPV รักษาได้ไหม
รักษาได้ และมีพยากรณ์โรคดีกว่าแบบไม่เกี่ยวกับ HPV
วิธีรักษา:
- ผ่าตัด
- ฉายแสง
- เคมีบำบัด
ผู้ป่วย HPV-positive มักตอบสนองต่อการรักษาดีกว่า
🧬วัคซีน HPV ป้องกันมะเร็งคอได้ไหม
คำตอบ: ช่วยลดความเสี่ยงได้
วัคซีนครอบคลุมสายพันธุ์เสี่ยงสูง เช่น:
- HPV-16
- HPV-18
แนะนำฉีดใน:
- วัย 9–26 ปี
- ผู้ใหญ่ก็สามารถฉีดได้
🧬 วิธีป้องกัน HPV ในช่องปาก
- ใช้ถุงยาง / dental dam
- ลดจำนวนคู่นอน
- ฉีดวัคซีน HPV
- หลีกเลี่ยงสูบบุหรี่
- ตรวจสุขภาพสม่ำเสมอ
🧬 HPV หายเองได้ไหม
ประมาณ 90% ของการติดเชื้อ HPV หายได้เอง ภายใน 1–2 ปี
แต่กรณีที่เชื้อคงอยู่ → เสี่ยงมะเร็ง
👉 คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
Oral sex ปลอดภัยไหม
ไม่ 100% → ยังมีความเสี่ยง HPV
ใช้น้ำยาบ้วนปากช่วยได้ไหม
ช่วยลดเชื้อบางส่วน แต่ไม่ป้องกัน
ไม่มีอาการ ต้องตรวจไหม
ถ้ามีความเสี่ยงสูง → ควรพบแพทย์
👉 สรุป
HPV สามารถทำให้เกิดมะเร็งคอได้จริง โดยเฉพาะสายพันธุ์ HPV-16 ซึ่งเกี่ยวข้องกับมะเร็งคอหอยส่วนต้นโดยตรง การติดเชื้อส่วนใหญ่อาจไม่แสดงอาการ ทำให้การป้องกันและการตระหนักรู้เป็นสิ่งสำคัญอย่างมาก
การฉีดวัคซีน HPV การมีเพศสัมพันธ์อย่างปลอดภัย และการสังเกตอาการผิดปกติ เช่น ก้อนที่คอหรือเจ็บคอเรื้อรัง เป็นวิธีสำคัญในการลดความเสี่ยง หากมีความเสี่ยงหรืออาการผิดปกติ ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อรับการตรวจและวินิจฉัยอย่างเหมาะสม
🚀 การป้องกันที่ดีที่สุดคือวัคซีน โดยเฉพาะ 👉 วัคซีน HPV ป้องกันอะไรได้บ้าง
🚀 หากคุณสงสัยว่าอาการลักษณะนี้ใช่เริมหรือไม่
สามารถอ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ 👉 อาการเริมในปากมีอะไรบ้าง

หากมีความสงสัยเกี่ยวกับอาการที่เป็นอยู่ สามารถปรึกษาเภสัชกรได้โดยตรงพร้อมสั่งยารักษา โดยแอดไลน์ @733khpqc หรือ Scan QR CODE โดยกดลิงค์ที่ข้อความนี้ได้เลยค่ะ